ช่างภาพระดับโลก Guy Le Querrec กับภาพช่วงเวลาอันแสนงดงามผ่านเวลาหลายสิบปีในฝรั่งเศส

บทความต้นฉบับจาก VICE.COM โดย Julie Le Baron

 

สิ่งหนึ่งที่ทำให้งานของช่างภาพชาวฝรั่งเศส Guy Le Querrec โดดเด่นออกมา คือมุมมองที่สดใหม่เสมอ “ผมฝึกสายตาให้รู้สึกไปกับสิ่งที่เห็นตั้งแต่แรกๆจนบัดนี้” เขาบอก “มันมาจากความอยากรู้และความปรารถนาที่จะจดจำสิ่งต่างๆ ผมไม่สามารถลืมสิ่งที่เห็นไปได้”

เขาได้กล้องตัวแรกเมื่ออายุ 13 ปี จากงานเลี้ยงคริสมาสต์ที่ออฟฟิศของแม่ เลนส์ของกล้อง Ultrafex พาเขาไปเจอโลกใบใหม่ที่อยู่รอบตัวเขา และนำพาเขาจนได้ถ่ายภาพเด็กสาวอายุ 17 ปีคนหนึ่ง นั่นทำให้เขาเข้าใจการถ่ายภาพ ว่าเป็นวิธีที่ทำให้เขาเก็บความทรงจำเอาไว้ได้ ตั้งแต่นั้น Le Querrec ก็เริ่มเก็บเกี่ยวเรื่องราวต่างๆ อย่างช่วงวันหยุดของชนชั้นแรงงานในฝรั่งเศส หรือ คนม้าของชาว Lakota ในภูเขาหิมะใน South Dakota

 

magnum-photos-guy-le-querrec-876-body-image-1462554911-size_1000
© Guy Le Querrec / Nina Simone ที่ Olympia . 25 มีนาคม 1969

 

Q : พอผมมองดูงานของคุณ มันทำให้ผมเห็นว่าคุณมีความเกี่ยวกันกับ Jazz อยู่มากทีเดียว ผมต้องยอมรับเลยว่าผมไม่ค่อยมีความรู้เรื่อ Jazz นัก อย่างมากก็จากอัลบั้มของ Nina Simone ไม่กี่อัลบั้มที่แม่ผมชอบเปิด

Le Querrec : ภาพนี้ผมถ่ายมาอย่างน้อยก่อนคุณเกิดสักยี่สิบกว่าปีซะอีก ผมเคยเป็นคนดูแลงานด้านถ่ายภาพของแมกกาซีนรายสัปดาห์ “Jeune Afrique” วันนั้น ผมไปพบ Nina Simone กำลังซ้อมอยู่ที่คอนเสิร์ตฮอลล์ Olympia ในปารีส เธอลงมาจากเวทีระหว่างที่กำลังเช็คเสียงกันอยู่ เพื่อที่จะฟังวงออเครสตร้าของเธอโดยยืนอยู่ที่กลางห้องนั่น เธอกำลังอยู่ในภวังค์ของการทำงานเต็มที่

ผมคิดว่าถ้าผมถ่ายรูปนี้ในสมัยนี้ ผมคงถูกการ์ดห้ามเอาไว้แน่ และศิลปินสมัยนี้ก็ไม่ได้ให้เข้าไปถ่ายอะไรเหมือนอย่างนั้น ซึ่งนั่นมันงานของผมที่เกี่ยวกับ Jazz เมื่อ 50 ปีก่อน

Q : ผมอยากรู้เกี่ยวกับซีรีย์ The French on Holiday ของคุณ เป็นซีรีย์โปรดของผมเลย อะไรที่ทำให้คุณอยากถ่ายเรื่องนั้น?

Le Querrec : ผมสนใจเรื่องสังคมรอบๆตัวมาตลอด ผมเป็นแค่เด็กที่มาจากครอบครัวชนชั้นแรงงาน และผมคอยสังเกตดูคนเหล่านั้นเสมือนครอบครัวผม ตอนปี 1976 ผมเลือกที่จะทำรายงานเกี่ยวกับวันหยุดของชนชั้นแรงงาน มันเป็นเวลา 40 ปีแล้วตั้งแต่ชัยชนะของ Popular Front (สหภาพแรงงานของฝ่ายซ้าย) และการเริ่มต้นที่จะให้มีวันหยุด ในชัยชนะของชนชั้นแรงงานครั้งนั้น ส่งผลกับครอบครัวผมอย่างมากด้วย โดยเฉพาะพ่อของผมซึ่งเป็นหนึ่งในสหภาพที่ร่วมต่อสู้และมักจะคุยเรื่องการเมืองบนโต๊ะอาหาร โปรเจคนี้เป็นสิ่งที่ผมรู้สึกว่าต้องทำในตอนนั้น ผมเริ่มถ่ายภาพในตอนใต้ ก่อนที่จะไปถ่ายที่ Brittany ซึ่งหลีกเลี่ยงไม่ได้

 

magnum-photos-guy-le-querrec-876-body-image-1462554945-size_1000
© Guy Le Querrec / ฝรั่งเศส บนถนนไป Saint-Tropez . 27 กรกฏาคม 1976

 

Q : ทำไมอย่างนั้นล่ะ?

Le Querrec : ทุกวันหยุดในช่วงฤดูร้อน ผมจะต้องไป Brittany กับครอบครัวผมเสมอ ซึ่งทำให้เหมือนผมได้ฝึกเก็บภาพด้วยสายตา ผมไม่เคยต้องแพลนเลยตอนที่ไปที่นั่น ผมแค่ทำให้ภาพมันชัดเจนขึ้น ผมเข้าไปในงานปาร์ตี้เล็กๆ แล้วเก็บภาพของชาวไร่ชาวนา ชนชั้นแรงงาน ผมชอบไอเดียที่ว่า ผมถ่ายภาพจากรากเหง้าของผม ผมสนใจในที่มาที่ไปของผมเสมอ ผมคิดว่าเราไม่ควรลืมต้นกำเนิด ที่มาที่ไปของเรา เพราะมันทำให้มองย้อนไปที่พื้นหลังของเราที่ทำให้จิตวิญญาณของเรามีความหมายมากขึ้น ผมเคยจัดนิทรรศการภาพอยู่ 3 ที่ใน Brittany ทั้งในเมือง Lannion , Lorient และ Brest เมื่อเดือนตุลาคม นั่นก็เป็นการทำให้ผมเข้าใกล้รากเหง้าของตัวเองเช่นกัน

ผมเคยอยู่ทางตอนใต้ของฝรั่งเศสตอนที่ผมได้เงินทุนมา ผมเริ่มถ่ายภาพคนที่ Saint-Tropez บนถนนที่นั่น ผมเห็นแก๊งค์มอเตอร์ไซด์อิตาลี่ที่ป้ายรถเมล์กำลังเปลี่ยนป้ายโฆษณา นั่นเป็นช่วงเวลานึงที่ผมรู้สึกได้ถึงสิ่งที่กำลังจะเกิดขึ้น ผมก็เลยอยู่รอ สุดท้ายหนึ่งในแก๊งค์นั้นก็คว้าโปสเตอร์ขึ้นมาใส่ทะลุเข้าไปบนหัวเขา ผมก็เลยได้ช็อตนั้นมา หลายๆภาพของผมมักจะได้จากเหตุการณ์คล้ายๆแบบนี้

Q : สิ่งที่ผมมักจะได้แปลกใจเสมอเวลาที่ดูงานของคุณ คือดูเหมือนแต่ละภาพ คุณจะตั้งใจวางองค์ประกอบเอาไว้เป็นอย่างดี

Le Querrec : ผมชอบที่จะสังเกตผู้คน ทัศนคติของพวกเขา พฤติกรรม และผมก็ชอบถ่ายภาพในสิ่งที่พวกเขาเป็นนี่แหล่ะ ผมมักจะอธิบายวิธีการเข้าหาแบบของผมว่า เวลาที่ผมถ่ายภาพ เหมือนผมกำลังเต้นรำอยู่ในเรื่องราวของความเป็นจริงนั้น โดยที่ผมจะระมัดระวังที่จะไม่ไปเหยียบเท้าของสิ่งนั้นเข้า ผมจะไม่สามารถถ่ายภาพดีๆได้ ถ้าผมคอยกำกับผู้คนในภาพ

 

magnum-photos-guy-le-querrec-876-body-image-1462554993-size_1000
© Guy Le Querrec / บนชายหาด Argelès-sur-mer . 1 สิงหาคม 1976

 

Q : คุณเล่าเรื่องตอนที่ถ่ายภาพนี้หน่อยได้มั๊ย มันเป็นการจัดวางน้ำหนักที่สวยมากจริงๆ

Le Querrec : ที่นั่นคือ Argelès-sur-mer มีคนไปเที่ยวชายหาดนั้นไม่มากเท่าไหร่ เพราะว่าท้องฟ้าที่นั่นหม่น ปกติแล้วคุณก็จะต้องพยายามรักษาความเป็นธรรมชาติในมุมมองนั้นๆเอาไว้เพื่อที่จะถ่าย แต่สำหรับจังหวะนี้ มันเป๊ะมากจริงๆ  ผมอยู่คนเดียว และมันค่อนข้างยากที่จะไม่มีใครเห็นผม มีคนนึงถามผมว่า ผมกำลังทำอะไรน่ะ? พอผมอธิบายว่าผมกำลังเก็บภาพรายงานข่าวเกี่ยวกับคนฝรั่งเศสในช่วงวันหยุด “คุณเป็นคนฝรั่งเศสมาพักผ่อนในช่วงวันหยุด และผมก็เป็นช่างภาพ ถ้าคุณเข้าใจตรงนี้ เราก็ต่างคนก็กลับไป ณ จุดที่เราเป็นกันอยู่นั่นแหล่ะ” พอพูดเสร็จ เขาและคนอื่นๆในกลุ่มก็กลับไปทำโน่นนี่เหมือนเดิม สุดท้ายแล้วพวกเขาก็อยู่ในจังหวะที่ผมต้องการ ซึ่งนั่นทำให้ผมได้ภาพนี้มา

วันหนึ่ง มีบทความในแมกกาซีนเล่มนึงเขียนเอาไว้ว่า ภาพนี้จัดว่าเป็นสัดส่วน Golden Ratio (สัดส่วนที่สวยงามทางศิลปะ) ซึ่งไม่ได้จัดฉาก มันเป็นความคิดแบบจิตรกร ไม่ว่าจะเรื่องบาลานซ์ ความสอดคล้อง และตำแหน่งสายตา “แค่มิลลิเมตรเดียวก็ทำให้อะไรดูแตกต่างกันแล้ว” อย่างที่ Henri Cartier-Bresson กล่าวไว้ บางทีมันก็เป็นเรื่องของจังหวะ แต่สำหรับภาพนี้ มันเป็นการถกกันเรื่องของระยะห่างมากกว่า

 

magnum-photos-guy-le-querrec-876-body-image-1462555156-size_1000
© Guy Le Querrec / ช่วงสุดท้ายในการปั้นหุ่น François Mitterrand โดย Daniel Druet . 18 ตุลาคม 1983

 

Q : คุณได้ถ่ายภาพอดีตประธานาธิบดี France François Mitterrand กับศิลปินปูนปั้นได้ยังไง? อะไรที่ทำให้คุณอยากถ่ายภาพนี้?

Le Querrec : ตอนผมเป็นเด็ก ลุงของผมชื่อ Edgar เป็นคนพาผมไปที่พิพิธภัณฑ์ Musée Grevin wax เขาทำให้ผมเชื่อว่าพอตกดึกๆ พวกรูปปั้นต่างๆจะลุกขึ้น ออกไปฉี่ได้ วันหนึ่งผมได้รับการติดต่อจาก Daniel Druet ศิลปินปูนปั้นซึ่งเขากำลังมองหาภาพถ่ายของนักบินเครื่องบินคอนคอร์ดคนแรก หลังจากนั้นหลายปีที่ยังทำให้ผมประทับใจอยู่ ที่นั่นมีประตูเล็กๆที่ด้านหลัง ซึ่งเป็นทางเข้าที่ทำงานปั้น พอผมเดินเข้าไปในนั้น มันให้ความรู้สึกเหมือนอยู่ในเทพนิยาย มันทำให้ผมอยากจะทำซีรีย์คนเป็นแบบให้ปั้น François Mitterrand เป็นแบบให้เขาปั้น ตอนนั้นเป็นช่วงที่เขาเพิ่งเป็นประธานาธิบดีช่วงแรก

ที่ที่เขานั่งให้เป็นแบบคือที่ Élysée ผมเคยไปที่นั่นเพื่อไปถ่ายการปั้น 8 จาก 10 ครั้งในช่วงระยะเวลาประมาณ 2 ปี มันมีข้อตกลงบางอย่างของ Mitterrand ที่ทำให้ Druet ปั้นงานเขาได้ยาก เขาต้องโละทุกอย่างทิ้งแล้วปั้นใหม่ และก็เริ่มขึ้นหุ่นจากครั้งที่ 8 กับ 10 และในภาพนี่คือแบบตัวสุดท้ายที่เขาทำ

 

Q : สุดท้าย อะไรที่แรงผลักดันให้คุณไปถ่ายภาพคน Lobi ซึ่งเป็น subject หลักในหนังสือภาพเล่มล่าสุดของคุณ

Le Querrec : สำหรับการฉลอง 50 ปี Magnum ช่างภาพแต่ละคนจะมีทุนให้เพื่อทำโปรเจคพิเศษ มันไม่ใช่เงินมากมายอะไรหรอก แต่ก็เพียงพอให้ผมเดินทางได้ มีค่าใช้จ่าย มีฟิล์มได้ถ่าย

ผมค่อนข้างสนใจแอฟริกา ไปเดินทางไปประเทศในทวีปแอฟริกันมาแล้วประมาณ 30 ประเทศ Jean-Jacques Mandel เป็นคนนึงที่รักแอฟริกา  และเขามีชื่อเสียงในการทำงานให้กับ Libération เขาเป็นคนพาให้ผมไปเจอกับคน Lobi  คนพวกนี้เป็นส่วนนึงของการปกครองตนเอง ภูมิใจในตนเอง และเป็นผู้ถูกกระทำอย่างโหดร้ายตั้งแต่ก่อน , ระหว่าง และหลังการตั้งอาณานิคม พวกเขาไม่ได้มีกันมากนัก แต่พวกเขาเป็นส่วนหนึ่งของประเทศ Bukina Faso ประเทศที่ถูกล้อมรอบอยู่ในแอฟริกาตะวันตก ซึ่งที่ที่ผมไปก็เป็นแถว Ivory Coast และ Ghana

 

magnum-photos-guy-le-querrec-876-body-image-1462555206-size_1000
© Guy Le Querrec / วันที่ 3 ของเทศกาลที่หมู่บ้าน Olkapoua village . 8 มีนาคม 1998

 

พวกเราไปถึงในช่วงที่พวกเขากำลังมีเทศกาลประจำปีซึ่งพวกเขาจะทำการคารวะผู้ที่จากไปในปีนั้นๆ เมื่อสมาชิกในครอบครัวจากไป เขาจะทำหม้อดินใหญ่ขึ้นมาแล้วจะเติมน้ำหรือ Dolo เป็นเบียร์ชนิดหนึ่งลงไป แล้วพวกเขาจะดื่มกันในระหว่าง 2-3 วันนั้น เด็กๆจะรู้สึกเหมือนได้ของขวัญ ทั้งเต้นและเล่นกันอย่างสนุกสนาน

พอคนมาถามผมว่าอะไรที่จะทำให้คุณได้ภาพดีๆ ผมก็บอกไปว่าอย่างเดียวที่สำคัญคือ บุคลิกที่น่าจดจำในเฟรมกำลังทำท่าทางสักอย่างพอดี มันจะต้องพอดีกันในภาพนั้น องค์ประกอบอื่นๆ มีความซับซ้อนเพิ่มเข้ามา เพราะฉะนั้นคุณจะต้องคอยสังเกตผู้คนจนกระทั่งพวกเขาทำอะไรสักอย่างที่พอดีๆกับที่คุณคาดหวังเอาไว้ เด็กๆที่กำลังเต้นในภาพนี้ รายล้อมไปด้วยต้นไม้ มันเกิดขึ้นเพียงไม่กี่นาที ผมไม่ได้ใช้เวลามากนักที่จะให้เหล่านี้มาอยู่ในเฟรม

 

magnum-photos-guy-le-querrec-876-263-1462555247

magnum-photos-guy-le-querrec-876-442-1462555243

magnum-photos-guy-le-querrec-876-546-1462555245

magnum-photos-guy-le-querrec-876-609-1462555242

magnum-photos-guy-le-querrec-876-628-1462555248

magnum-photos-guy-le-querrec-876-719-1462555249

magnum-photos-guy-le-querrec-876-728-1462555246

magnum-photos-guy-le-querrec-876-750-1462555244

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s