บทเรียนการถ่ายภาพสตรีท จากหนังตลกสุดคลาสสิคของ Buster Keaton

จากส่วนหนึ่งเนื้อหาเกี่ยวกับภาพยนตร์ The Art of the Gag โดย Tonys Zhou

เรียบเรียง โดย อาทิตย์ เลิศรักษ์มงคล (Sun)

Buster Keaton นักแสดงตลกชาวอเมริกันระดับตำนานของโลก เขาเป็นที่รู้จักในยุคหนังเงียบราวๆยุค 1920s มีความสามารถในการแสดง กำกับหนัง และเขียนบทให้ตัวเองเล่นตลก จนสไตล์ “ตลกหน้าตาย” ของเขา กลายเป็นสัญลักษณ์ประจำตัว

ด้วยจังหวะหนัง จังหวะภาพ จังหวะการเล่นของเขาที่เป๊ะมากๆ ความคิดสร้างสรรค์ต่างๆมากมายที่เขาใช้ในหนัง จึงเป็นเสมือนตำราเรียนด้านภาพที่น่าสนใจมาก เราจะลองหยิบสิ่งที่น่าสนใจมาเป็นบทเรียนสำหรับช่างภาพสตรีทได้มาเรียนรู้กันดู

ภาษากาย

เมื่อประมาณเกือบ 100 ปีแล้ว ในขณะที่ยุคหนังเงียบเกิดขึ้นนั้น หนังส่วนใหญ่มักจะใช้ตัวหนังสือเล่าเรื่องที่ไม่สามารถเล่าออกมาได้ด้วยเสียง ฝรั่งเรียกว่า “Title Cards” ซึ่งก็คือตัวหนังสือที่เขียนบอกเหตุการณ์ หรือ คำพูดในหนังขึ้นมาให้คนดูได้อ่าน เพื่อที่จะได้เข้าใจเรื่องที่ผู้กำกับต้องการจะเล่า

screen-shot-2560-01-31-at-13-44-02
ตัวอย่างของ Title Cards

แต่สำหรับ Buster แล้ว.. เขานิยมไม่ใช้ Title Cards กับหนังของเขา เรียกว่าใช้น้อยมากเมื่อเทียบกับหนังเรื่องอื่นๆ  แต่เขาจะพยายามใช้ ท่าทาง (Gesture) ของตัวละคร เพื่อบอกเล่าเรื่องราวให้ได้มากที่สุดแทน

“ถ้าคุณต้องการจะพูด วิธีเดียวที่จะสื่อสารได้คือ ‘การกระทำ’ “ นี่คือคำพูดที่ Buster บอกเอาไว้ ‘ภาษากาย’ คือภาษาที่แสดงความหมายแทนคำพูดได้เช่นกัน

screen-shot-2560-01-31-at-13-44-27
แม้ว่าในฉากจะไม่มีเสียงพูดคุยของตัวละคร แต่คนดูสามารถเข้าใจบริบทนั้นได้

 

เพราะฉะนั้น ในการถ่ายภาพสตรีทก็เช่นกัน สิ่งสำคัญที่จะแทนคำพูดต่างๆในภาพ หรือแม้แต่การตั้งชื่อภาพก็ตาม ก็คือจับเอาจังหวะของการแสดงออกซึ่งท่าทางต่างๆของ Subject ในภาพที่น่าสนใจ จะเป็นตัวเล่าเรื่องราวทั้งหมดของภาพได้ดีที่สุด

6406
© Jutharat Pinyodoonyachet / Street Photo Thailand & Siam Street Nerds

 

มุมกล้อง

และเมื่อคุณสามารถแสดง “ภาษากาย” ได้แล้ว อีกสิ่งหนึ่งที่สำคัญไม่แพ้กันก็คือ “มุมกล้อง” Buster เชื่อว่า ในการกระทำเดียวกัน มุมกล้องแต่ละมุม ให้ผลต่อมุกตลกของเขาต่างกันออกไป อย่างเช่นตัวอย่างนี้

 

001

 

002

 

มุกที่ Buster วิ่งหนีใครสักคนมา แล้วรีบกระโดดเกาะล้อสำรองที่หลังรถ แต่ปรากฏว่าพอรถออก กลายเป็นล้ออยู่กับที่

จะเห็นได้ว่า “มุมที่ 1” นั้นแม้ว่าจะเล่ามุกตลกได้เช่นกัน แต่ความไม่ชัดเจนของเรื่องราวก็มีอยู่มาก ทำให้คนดูมีความอึดอัดอยู่ไม่น้อย ในขณะที่ “มุมที่ 2” ทุกอย่างชัดเจน การจัดองค์ประกอบภาพทุกอย่างดูโดดเด่น และจังหวะที่รถทิ้งห่างออกไป ยิ่งทิ้งจังหวะให้คนตลกไปได้ช่วงเวลาหนึ่งเลย

มีคำแนะนำเพิ่มเติมว่า โดยปกติมนุษย์จะพยายามมองหาสีหน้าของคน (Expression) ด้วย ดังนั้น มุมที่ 1 จึงทำให้คนดูอึดอัดต่อการวางเฟรมที่ไม่ดึงไปหาสีหน้าของ Butler ในขณะที่ มุมที่ 2 คนดูสามารถเห็นสีหน้าของ Butler ได้อย่างชัดเจน

สิ่งนี้เป็นสิ่งที่ต้องคำนึงถึงมากๆในการถ่ายภาพสตรีท และมักจะเจอเป็นปัญหาอันดับต้นๆสำหรับมือใหม่ เรามักจะพบว่าเนื้อหาที่ต้องการจะสื่อกลับเสียของไปเปล่าๆ เมื่อช่างภาพเลือกมุมที่สื่อสารได้ยาก มองไม่ชัด การเลือกวางเฟรม เลือกมุมกล้องที่ดี จึงจะเล่าเรื่องนั้นได้มีประสิทธิภาพ

6398
© Peerapat Wimolrungkarat / Street Photo Thailand

 

การวางเฟรมแบบแนวราบ ( Flat Angle )

Butler มักจะใช้มุมกล้องแนวราบเพื่อหลอกคนดู เพราะแนวราบจะทำให้คนดูมองไม่เห็นมิติจริงของ Subject นั้นๆ ต่อเมื่อวินาทีต่อมา Bulter ถึงจะเฉลยว่า Subject นั้นไม่ได้เป็นอย่างที่เห็นในตอนแรก

screen-shot-2560-01-31-at-13-13-13

screen-shot-2560-01-31-at-13-13-19

 

วิธีนี้ใช้ได้ผลกับงานภาพสตรีทเช่นกัน ในการหลอกมุมกล้องให้สิ่งที่อยู่ใกล้-ไกล สิ่งของที่อยู่คนละระนาบ ให้กลายมาเป็นสิ่งเดียวกัน

5354
© Jad Jadsada / Street Photo Thailand

 

การใช้เรขาคณิตในภาพ (Geometry)

Buster มักใช้รูปทรงเลขาคณิตใส่ไว้ในงานภาพของเขา ซึ่งจริงๆแล้ววิธีนี้เป็นวิธีที่ศิลปินหลากหลายแขนงมักใช้เสมอ ไม่ว่าจะเป็น จิตรกร หรือช่างภาพ อย่างเช่นช่างภาพสตรีทระดับตำนานอย่าง Henri Cartier-Bresson เองก็ขึ้นชื่อในเรื่องการใช้รูปทรงเลขาคณิตในภาพถ่ายของเขาเช่นกัน เพราะรูปทรงเลขาคณิตจะทำให้เกิดความสวยงาม ความมั่นคงในภาพ

screen-shot-2560-01-31-at-13-17-33

screen-shot-2560-01-31-at-13-17-40

screen-shot-2560-01-31-at-13-17-29

 

ตัวอย่างในงานภาพสตรีท ที่ใช้รูปทรงเลขาคณิต จะช่วยให้ภาพดูแข็งแรง มั่นคงมากขึ้น

6533
© Artyt Lerdrakmongkol / Street Photo Thailand & Siam Street Nerds

 

 

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s